Effect van trainingsinterventies op slaapkwaliteit bij patiënten met chronische nierziekte: een systematische review en meta-analyse.

INTRODUCTIE: Slaapstoornis is een veel voorkomend en onaangenaam symptoom bij patiënten met chronische nierfunctiestoornissen (CKD), wat een zware belasting vormt voor patiënten en hun families. Als niet-farmacologische therapie worden bewegingsinterventies veel aanbevolen voor CKD-patiënten. Of beweging de algehele slaapkwaliteit bij deze populatie kan verbeteren, blijft echter onduidelijk. Dit systematisch review en meta-analyse hadden tot doel het effect van bewegingsinterventies op slaapkwaliteit bij CKD-patiënten te evalueren. METHODEN: PubMed, Embase, Web of Science, Cochrane Central Register of Controlled Trials en ClinicalTrials.gov werden doorzocht van inception tot 22 april 2022. Een gerandomiseerde gecontroleerde studie (RCT) voegde een bewegingsinterventie toe aan conventionele behandeling/gebruikelijke zorg om het effect op slaapkwaliteit bij CKD-patiënten te beoordelen. Twee auteurs selecteerden onafhankelijk literatuur, extraheerden gegevens, beoordeelden het risico op bias met behulp van het Cochrane risk of bias tool 2, en beoordeelden de zekerheid van het bewijs met behulp van de Grading of Recommendations, Assessment, Development, and Evaluation. De uitkomst werd geanalyseerd met behulp van een random-effect model met behulp van de Hartung-Knapp-Sidik-Jonkman methode als gestandaardiseerd gemiddeld verschil (SMD). Aanvullende statistische analyse omvat de Egger-regressietest, subgroepanalyse, gevoeligheidsanalyse en meta-regressie. RESULTATEN: Negentien artikelen (20 RCT's) met in totaal 989 CKD-patiënten werden opgenomen. De gepoolde SMD suggereerde een gunstige samenhang van bewegingsinterventies (SMD - 0,16; 95% CI - 0,62 tot 0,31; zeer laag bewijs) met aanzienlijke heterogeniteit (I 2 = 87%). Subgroepanalyses toonden aan dat SMD voor slaapkwaliteit gunstig was voor matige intensiteit en aerobe oefeningen, ongeacht de tijd, maar niet statistisch significant. Meta-regressie toonde aan dat de effectgrootte van bewegingsinterventies op slaapkwaliteit niet was geassocieerd met de totale steekproefgrootte, het aandeel mannen, duur van de interventie, gemiddelde leeftijd en bewegingsvolume, maar wel met uitgangsscores voor slaap. Bovendien kan er een bewegingsdrempel zijn voor het effect van beweging op slaap bij CKD-patiënten (d.w.z. 80 min/week). CONCLUSIE: Dit systematisch review en meta-analyse suggereren dat bewegingsinterventies kunnen worden geassocieerd met verbeterde slaapkwaliteit bij patiënten met CKD. Echter, hoge heterogeniteit en een klein effectformaat beperken dit resultaat. In de toekomst moeten meer studies en gestandaardiseerde rapportage van kenmerken van bewegingsinterventies worden uitgevoerd om het meest overtuigende bewijs op dit gebied te versterken.