Mentale gezondheidsuitkomsten bij obesitasinterventies met GLP-1-receptoragonisten: is dit vergelijkbaar met andere obesitasinterventies? Een narratieve review met systematische evidentiesynthese.

Obesitas is een chronische, invaliderend aandoening met complexe biologische, psychosociale en gedragsmatige achtergronden. Hoewel de cardiometabole gevolgen redelijk goed zijn vastgesteld, wordt de vaak vergeten bidirectionele associatie tussen obesitas en mentale aandoeningen, waaronder angststoornissen, eetstoornissen, depressie en zelfs suïcidale gedachten, zelden als primair eindpunt in obesitasinterventieonderzoeken gemeten. Evenzo zijn documenten die verschillende soorten obesitasinterventies en hun effecten op de mentale gezondheid in dit snel evoluerende veld samenvatten en vergelijken, schaars. Deze narratieve review vat het bewijs samen over de psychologische impact van leefstijl-, farmacologische en chirurgische interventies bij de behandeling van obesitas. Speciale aandacht wordt besteed aan glucagon-achtig peptide-1 (GLP-1)-receptoragonisten, gezien hun stijgende wereldwijde gebruik en opkomende zorgen over de veiligheid voor de mentale gezondheid. Een grondige literatuuranalyse werd uitgevoerd in de MEDLINE-, Embase- en Cochrane-databases, gericht op meta-analyses, systematische reviews en klinische onderzoeken gepubliceerd tot juni 2025. Onderzoeken naar psychologische resultaten bij patiënten die leefstijlwijzigingen, farmacotherapie of bariatrische chirurgie voor gewichtsverlies ondergingen, werden opgenomen. Mentale gezondheidsdomeinen die werden beschouwd, waren kwaliteit van leven, angst, depressie en suïcidaliteit. Vanwege de grote verscheidenheid aan obesitasinterventies en de brede aard van mentale gezondheid in de literatuur, werd deze review uitgevoerd om een narratieve samenvatting te geven. Gedragsinterventies vertoonden consistent geen schadelijke gevolgen voor de mentale gezondheid en toonden bescheiden verbeteringen in depressie en mentale gezondheidsgerelateerde kwaliteit van leven. Bariatrische chirurgie werd geassocieerd met korte tot middellange termijn reductie van depressieve en angststoornissen, hoewel langetermijnvoordelen afnamen, waarbij sommige onderzoeken verhoogde suïcidaliteit na vijf jaar rapporteerden. Farmacotherapieën, waaronder orlistat, bupropion/naltrexon en fenterminen/topiramaat, toonden gemengde psychiatrische effecten. De GLP-1-receptoragonisten (Semaglutide, liraglutide, Tirzepatide) hebben in verschillende onderzoeken een verbetering van door patiënten gerapporteerd mentaal welzijn aangetoond. Verontrustend was dat farmacovigilantiegegevens aanvankelijk een mogelijke link met suïcidaliteit suggereerden; echter, daaropvolgende robuuste cohortonderzoeken en meta-analyses hebben deze associatie weerlegd. Mentale gezondheid is een kritiek maar onderbelichaamd element van obesitasmanagement. Het huidige bewijs suggereert dat de meeste afslankinterventies psychologisch veilig of gunstig zijn, maar langetermijngegevens zijn nog beperkt, met name voor GLP-1-receptoragonisten. Toekomstige gerandomiseerde onderzoeken moeten mentale gezondheid als vooraf bepaald eindpunt opnemen, en geïndividualiseerde behandelingsbenaderingen moeten psychologische ondersteuning integreren om langetermijnresultaten te optimaliseren. Deze review heeft de verschillende resultaten van obesitasinterventies op de mentale gezondheid naast elkaar samengevat.