Motivationeel interviewen ter ondersteuning van verandering van aanpasbare risicofactoren bij personen met verhoogd risico op cardiovasculaire aandoeningen: een systematisch overzicht en meta-analyse.

ACHTERGROND: Programma's die motivational interviewing gebruiken, tonen potentieel bij het faciliteren van leefstijlverandering, maar dit is niet goed vastgesteld en onderzocht bij personen met risico, maar zonder symptomatische reeds bestaande cardiovasculaire aandoening. Het doel van deze systematische review en meta-analyse was om de effectiviteit van motivational interviewing bij het ondersteunen van verandering van beïnvloedbare risicofactoren bij personen met verhoogd risico op cardiovasculaire aandoening te bepalen. METHODEN: Systematische review en meta-analyse met resultaten gerapporteerd volgens de Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses statement. Gezondheidsgebonden databases werden doorzocht op gerandomiseerde gecontroleerde onderzoeken van 1980 tot maart 2020. Inclusiecriteria waren: preventieve programma's, motivational interviewing principes, modificatie van cardiovasculaire risicofactoren bij volwassenen van beide geslachten, verschillende etnische groepen en werkgelegenheidsstatus, en het hebben van minstens één of meer beïnvloedbare cardiovasculaire risicofactor/en. Twee beoordelaars hebben onafhankelijk gegevens geëxtraheerd en een kwaliteitsbeoordeling van geselecteerde onderzoeken uitgevoerd met behulp van een aangepast Cochrane framework. Het Cochrane framework ondersteunt het systematisch identificeren, beoordelen en synthetiseren van alle empirische evidence die aan de vooraf bepaalde inclusiecriteria voldoet om een specifieke vraag te beantwoorden. BEVINDINGEN: In totaal 12 onderzoeken voldeden aan de inclusiecriteria. Hoewel de volledigheid van interventierappportage adequaat werd bevonden, werd de toepassing van motivational interviewing onvoldoende gerapporteerd in alle onderzoeken (gemiddelde algehele rapportagesnelheid; respectievelijk 68%, 26%). Er werd geen statistisch verschil tussen groepen in rookstatus en fysieke activiteit gerapporteerd. Een random effects analyse van 4 onderzoeken werd uitgevoerd, dit bepaalde een gesynthetiseerde schatting voor gestandaardiseerd gemiddeld verschil in gewicht van -2,00 kg (95% CI -3,31 tot -0,69 kg; p = 0,003), met hoge statistische heterogeniteit. Gepoolde resultaten van 4 onderzoeken bepaalden een gemiddeld verschil in LDL-c van -0,14 mmol/l (5,414 mg/dl), wat niet significant was. De kenmerken van interventies die waarschijnlijker effectief zouden zijn, werden geïdentificeerd als: gebruik van een geïntegreerde benadering uitgevoerd door een verpleegkundige expert in motivational interviewing vanuit een polikliniek. De toepassing van bevestiging, mededogen en evoking, gebruik van open vragen, samenvatten, luisteren, ondersteunen en verhogen van ambivalentie, het combineren van onderwijs en identificatie van barrièrewerking met doelstelling zijn ook belangrijke interventiekenmerken. CONCLUSIES: Hoewel motivational interviewing personen kan ondersteunen om hun cardiovasculaire risico door leefstijlverandering aan te passen, blijft de effectiviteit van deze benadering onzeker. De sterke punten en beperkingen van motivational interviewing moeten verder worden onderzocht door robuuste onderzoeken.